Sandra Kookt over zelfgemaakte culinaire cadeaus: ‘Gratis en voor niets’

BARNEVELD Mijn omgeving lijdt aan traditie-inflatie. Een gebeurtenis is heel snel een traditie, soms al na één keer. Geslaagd etentje? ,,Traditie!” roept iemand (vaak ikzelf) en daar heb jij je dan maar aan te houden. Traditiegetrouw zijn het altijd dezelfde initiatiefnemers die zulke evenementen organiseren. Met de vaste last minute afhakers en anderen die standaard iedereen van drankjes voorzien. Ieder zijn rol, een vriendengroep heeft een bepaalde mores en dat is iets moois.

Ik beschouw vrienden als mijn zelfgekozen familie, met elk hun eigen gekke trekjes en fratsen. Die vergeef ik ze onmiddellijk, en zij kennen de mijne. Ze lachen me toe en zoals goede familie betaamd, soms ook uit. Die warmte maakt de decembertradities des te leuker. Waarbij rond 5 december het oude vertrouwde Sint dobbelspel weer uit de kast wordt getrokken. Met twee dobbelstenen en een lijstje spelregels strijd je om elkaars cadeautjes, die door het lot van de dobbelsteen regelmatig aan je neus voorbij gaan. 

Om te consuminderen is het recycle cadeau ingevoerd: iets wat je zelf niet meer gebruikt en een goed tweede leven verdient. Iemands ‘troep’ wordt zo daadwerkelijk andermans trofee.

GESLOTEN BEURS Een yogakussen, spiegelkast, een vage fles drank; de meest onwaarschijnlijke items krijgen opnieuw een kans. Er wordt gedobbeld en gestreden alsof er levens van afhangen. Gooi je 2 of 5: Geef een cadeau weg aan de persoon rechts van je. Pak een cadeau van iemand anders af wanneer je 4 gooit. Een hoop lol, zonder een euro uit te geven. 

Ik moet eraan denken op deze internationale niet-winkeldag. Een protestdag na Black Friday, tegen onze consumptiecultuur en voor bezinning over de gevolgen. Op den duur waren wij na een avondje dobbelen het slepen met al die onpraktisch grote kringloopgeschenken ook beu. Er ontstond een nieuw plan: De dienst. Dit blijkt een gouden vondst.

WINST Het werkt als volgt: je schrijft daarbij jouw ‘gunst’ op een kaartje. Denk aan: “2 uur klussen”, “Ophalen van Schiphol” of “een Museumbezoek”. Wees creatief! Zo mocht ik tijdens mijn verhuizing aanspraak maken op doortastende klushulp en heb een geweldige rondleiding door de Amsterdamse Jordaan ‘gewonnen’ door een ware lokale deerne. 

En als we tradities dan toch blijven vernieuwen, zou ik graag het volgende introduceren. Zelfgemaakte culinaire cadeaus, gratis en voor niets van allerlei restjes uit de keuken. Wat dacht je bijvoorbeeld van de lekkerste smaakmakers van schillen die je anders weg zou gooien: zoals citrus kruidenzout, uienpoeder of knoflookpoeder? Deze cadeaus geven smaak aan het leven en hebben tegelijkertijd een positieve impact op de consumptiemaatschappij én onze creativiteit. Wat mij betreft win - win.

Uiteindelijk draait pakjesavond natuurlijk niet om wat er op tafel staat of in de pakjes zit. De mensen om je heen zijn het echte cadeau, dat elk jaar meer waarde krijgt. Misschien ontvang je een iets te scherp geslepen gedicht of is de reactie op jouw goed bedoelde geschenk wat onderkoeld. Maar ook daarin zit de pure charme van traditie. Dus, wie nodig jij uit voor deze circulaire dobbelavond?

Uienpoeder en/of knoflookpoeder

Verse ui en knoflook zijn veelgebruikte smaakmakers in de keuken.
Gooi deze schillen niet weg, maar was ze grondig. Dep droog met keukenpapier.
Verwarm de oven op 160°C.
Verdeel de schillen over een bakplaat met bakpapier en droog 5 minuten in de oven. Zet de oven uit en laat met de deur dicht afkoelen. Vermaal ze tot uien- en knoflookpoeder in de keukenmachine om te gebruiken bij taco’s, shoarma, en kruidenboter.
Bewaar in een afgesloten pot op een koele en donkere plek. Of meng met andere specerijen tot specerijenmix zoals taco of shoarmakruiden.
TIP: Bewaar de potjes van bijvoorbeeld kappertjes, week het label eraf en bekleed de deksel met een stukjes stof. Verpakt in deze pot met persoonlijk label als budget proof culinair cadeau.

Citrus kruidenzout

Sinaasappelschillen en citroenschillen bevatten veel smaak en etherische oliën. Zonde dus om weg te gooien. Rasp de schil van biologische citroenen en sinaasappels en laat de rasp drogen op keukenpapier of op de restwarmte na gebruik van de oven.
Meng grof zeezout in de vijzel met de gedroogde schil van citroen of sinaasappel. Voeg eventueel een restje fijngehakte groene kruiden toe. Verdeel over een dienblad met keukenpapier en laat gedurende enkele dagen aan de lucht drogen.
Te gebruiken als kruidenrub voor vis, kip of vleesgerechten, in dressings en over gegrilde groente.
In een potje met mooi label een verrassend smakelijk culinair cadeautje.