Freek Wolff

Een flinke schuur achter een woning in Kootwijkerbroek, met allerlei spulletjes uit grootmoeders tijd, een houtkachel en een paar kaarsen geven haar tijdelijke verblijfplaats sfeer. Het sobere karakter vindt ze geen probleem, want dit verschilt niet bijzonder veel van haar woning in Malawi.

Alide van Manen is lid van de Gereformeerde Gemeente, hartje Barneveld. ,,Ik ben hier samen met twee broers en twee zussen opgegroeid.'' Ze volgde een ziekenverzorgersopleiding en werkte in de wijken in Kootwijkerbroek en Stroe. ,,Maar het lag op mijn hart dat ik ooit nog eens naar Afrika zou vertrekken." Daarom ging Alide verder studeren en behaalde ze haar diploma hbo-verpleegkunde. Ze ging bij het Kruiswerk in Lunteren werken als wijkverpleegkundige en vervolgens als teamleider in Ede en Bennekom.

[TROPENCURSUS] Een teken van de Heere, zoals ze het zelf noemt, was voor Van Manen erg belangrijk om de stap naar het zuidelijke continent te maken. Maar een helder signaal kreeg ze niet. Daarom volgde ze op aanraden van zendingsorganisaties eerst nog de lerarenopleiding. Bovendien volgde ze een tropencursus en bezocht ze Engeland om de taal te leren.

Maar toen de tijd rijp leek om te gaan, gingen voor haar gevoel toch alle deuren dicht. ,,Misschien zat ik mezelf in de weg en zocht ik te hard." Van Manen werkte in 2001 wel drie maanden als vrijwilliger in een weeshuis in Malawi, waar ze een Zuid-Afrikaans echtpaar ontmoette. Ze ging hier in 2005 weer vier weken helpen, maar de wat chaotische manier van werken en de culturele inslag spraken haar niet aan. Op het moment dat Van Manen niet meer begreep wat de bedoeling was, kreeg ze in 2006 plots een mail van het echtpaar met de roep om hulp. ,,Daar kon ik geen nee op zeggen, hoewel ik er flink mee geworsteld heb. Het is goed gekomen, want in 2007 kwam er ook een verzoek om in een ziekenhuis in Malawi te gaan werken. Er kwamen ineens twee vragen op me af. Ik ging in de praktijk ervaren wat voor mij de bedoeling zou zijn. Tijdens een kerkdienst werd me duidelijk dat ik voor het weeshuis van dat echtpaar moest kiezen."

[MAGERE JAREN] In december 2008 vertrok Alide van Manen naar Afrika. Toen ze er tien dagen was, vertrok het echtpaar en kon de Barneveldse een aantal maanden later het stokje in Namwera overnemen. Daar ging ze deel uitmaken van de gemeenschap rond de Grace Farm (boerderij) en de Grace Children's Home (weeshuis).

Op de boerderij hielden de boeren koeien en geiten, maar die rendeerden slecht. Daarom werd het accent verlegd naar macadamia-notenbomen, soja en mais, op 495 hectare grond, voor dertig jaar geleast van de overheid. ,,Toen ik er kwam, kregen we drie hele magere jaren, want de geplante 15.000 bomen dragen niet direct vruchten. We willen nog met vijfhonderd stuks groeien, om de werkgelegenheid te bevorderen en onkosten genereren voor het project. In totaal zijn er zo'n tachtig medewerkers. Aan het soja-project doen zo'n zeshonderd gezinnen mee."

Ze doet zelf niets op de boerderij, maar is verantwoordelijk voor het weeshuis (drie nieuwe gebouwen), waar 36 kinderen verblijven, van zes tot 23 jaar. ,,Het is bijzonder dat het nog bestaat, want Social Welfare wilde weeshuizen sluiten, maar pleegzorg in de gezinnen staat nog niet op de rails. Dat vraagt een andere mindset van de bevolking. Er volgden pittige discussies en veel gebed. Nu is er nog geen kind bij ons weggehaald."

Van Manen is de enige Europeaan. Ze werkt met Malawianen samen. Op termijn komt er vermoedelijk een Nederlandse directeur voor het overzicht. ,,Overdracht aan de eigen bevolking is nog een open vraagstuk en is voorlopig nog niet aan de orde." Sinds 2017 is er ook een basisschool in Namwera. In september werd een tweede schoolgebouw geopend voor de bovenbouw. Van Manen is intussen manager van de kliniek, het weeshuis, de school en noemt zich manusje van alles. Er ligt ook een voorstel voor een dagcentrum, waar kinderen uit de buurt hulp kunnen krijgen. ,,Voor medische zorg, een maaltijd per dag en bijbelonderwijs."

[ROOKWORSTENACTIE] De organisatie Grace wil zich niet afzonderen, maar juist in contact staan met de bevolking. Van Manen vindt het bijzonder dat de christelijke organisatie goed kan toeven in een zeer islamitische omgeving. ,,Ze zagen vooral gedragsverandering bij kinderen, met discipline en respect. We geven wel bijbelonderwijs, waar alle leerlingen aan meedoen. Tegelijk forceren we niks. De leerkrachten vonden dat eerst wel spannend. De leidinggevenden die hen opvoeden zijn christen."

Van Manen blijft er werken, zolang ze daar in haar geloof vrede mee heeft. Voor haar werd door het thuisfront de stichting Kusamalila ('zorg dragen') opgericht, om haar te onderhouden. Stichting Raise uit Voorthuizen spant zich in om het project te ondersteunen. Er is nu een rookworstenactie van slagerij Van Rhee uit Uddel om Alide te sponseren (3 voor 6,50 euro). Geïnteresseerden kunnen hiervoor tot 13 november terecht bij Arita (06-52287824) en Marjolijn (06-18543013) of mailen naar marjolijnmeteenij@hotmail.com. Levering is rond 22 november in de omgeving.

[Meer informatie: www.kusamalila.org.]