‘Geven maakt je alleen maar rijker’

BARNEVELD Dorcas is een liefdadige vrouw die genoemd wordt in de Bijbel. Zij was een vroege volgeling van Jezus en stond bekend om haar gulheid en haar inzet voor arme mensen. Daarom spreekt de Nederlandse stichting met deze naam tot de verbeelding van Letty van der Lit (57). De Barneveldse is al vele jaren helemaal op haar plek bij deze organisatie.

Freek Wolff

Aan de muur is een opvallende tekst te zien: ‘I haven’t spoken to my wife in four months. I don’t like to interrupt her’. Hoe zit dat?
,,Mijn man kreeg dat van onze schoonzus. Ze vinden dat ik nogal veel praat. Mijn man is degene die nogal stil is. Ik vind het niet altijd makkelijk dat hij niet zo’n prater is, terwijl voor mij de valkuil is om niet mijn mond te houden. Verder gaat het prima samen.”

U groeide op in Ameide (aan de Lek). Uw vader was hartpatiënt?
,,Ik weet nog heel goed dat hij een hartoperatie kreeg toen ik tien jaar was. Ik was de tweede dochter en was altijd bij hem in de schuur als hulpje. We waren met vier kinderen en mijn moeder moest het maar zien te redden op de boerderij.”

Ging u naar de kerk?
,,Ja, naar de Nederlands Hervormde Kerk, maar meestal niet allemaal tegelijk. Het was niet echt een levend geloof, we gingen meer vanuit gewoonte.”

Wat deed u als tiener?
,,Ik volgde de mavo en daarna de vormingsklas. Daar kregen we al wat medische vakken, heel goed voor mensen die de zorg in wilden. Daarna werd ik in het ziekenhuis eerst voedingsassistente en toen ging ik de verpleging in. Dat was echt helemaal mijn ding. Een paar jaar werkte ik in de Lichtenberg in Amersfoort, waarna ik me specialiseerde op het gebied van kinderen.’’

[Waarom is dat werk zo mooi?
,,Je kunt kinderen door moeite heen helpen door ze af te leiden. Om ondanks alle narigheid de leuke dingen te benadrukken. Ik werkte ook op een afdeling waar kinderen geïsoleerd lagen, nadat ze brandwonden of infecties hadden opgelopen en er lagen kinderen die leukemie hadden. Het was kleinschalig en dat beviel me wel.”

Bleef u dat doen?
,,Helaas niet. Na ons trouwen hield dat op. Dat heeft met mijn eigen gezondheid te maken en met het feit dat we zelf drie cara-kinderen hebben. Door die luchtwegproblemen heb ik thuis een soort mini-ziekenhuis gehad.”

Hoe ging u er als christen mee om dat kinderen zo ziek kunnen zijn?
,,In die tijd was ik nog niet zo bewust met geloof en diepe levensvragen bezig. Ik heb meer vanuit mijn hart die kinderen de zorg en liefde gegeven. Slechts één keer heb ik meegemaakt dat een meisje aan kanker overleed.’’

Bracht dat een grote waaromvraag naar boven?
,,Dat had ik toen ik twintig was en mijn moeder plotseling overleed. Dat heeft mijn leven wel veranderd. Voordien had ik het geloof door allerlei problemen losgelaten, maar door die gebeurtenis ging ik nadenken over wat de zin van het leven is. Dat werd de weg terug naar God. Toen kregen mijn kinderen cara-problemen, maar als je gelooft, wil dat niet zeggen dat alles ineens op rolletjes loopt. God heeft het beste voor met mensen, alleen lopen we Hem heel vaak voor de voeten. Dat is het menselijk handelen, maar al het lijden in de wereld is ten diepste natuurlijk een gevolg van de zonde. Het uitzien naar Zijn Koninkrijk wordt daardoor des te groter. Uiteindelijk komt het goed.”

Kunt u daar ook mensen mee troosten?
,,Ik probeer wel uit te dragen dat wat we mogen doen in Zijn dienst gebeurt. Om de ander tot steun te zijn. Maar eenmaal komt daar een eind aan en volgens mij zijn we hard op weg naar dat eindpunt, als je kijkt naar wat er allemaal in de wereld gebeurt.”

Is de ellende in uw ogen nu groter dan een eeuw geleden?
,,Mijn man zegt dat er nu niets nieuws onder de zon is, maar de verkilling, het egoïsme vindt wereldwijd plaats en dat vind ik een duidelijk teken. Maar ik weet dat God het in Zijn hand heeft. Ik probeer heel dicht bij Hem te leven. Daar hebben we iedere dag genoeg aan. Zo heb ik best zorgen om wat er nu met die vluchtelingen op zee gebeurt. Er komen nu zoveel mensen naar Europa, maar eigenlijk zijn ze helemaal niet welkom. Niemand die bereid is om ze op te nemen. Mijn hart breekt als je weet dat er zoveel mensen in die zuidelijke landen rondzwerven. Ze hebben vaak alles verloren. Wij willen best wel iets geven, maar ze moeten vooral niet in onze omgeving komen. Ze zijn vaak bang voor die mensen, maar het gros is van goede wil. Europese landen moeten daar meer aan doen.”

Is dat ook een bijbelse opdracht?
,,Ja. De Here Jezus vraagt ons om te zien naar de vluchtelingen en mensen in nood. Hij ging ons daarin voor. De vluchtelingen in de strijd tegen I.S. zijn vaak christenen en die komen ook onze kant op. We moeten toch voor broeders en zusters zorgen?”

Stichting Dorcas is een bijbelse naam. Spreekt u dat aan?
,,Ja. Die organisatie is praktisch bezig en dat ligt mij wel. Die vrouw hielp de armen door kleding te maken. Dat werd uitgedeeld. Ik zie heel duidelijk dat dit werk op mijn pad is gebracht. In het begin wilde ik terug in mijn oude vak van de verpleging, maar dat ging niet lukken. In 1985 las ik een artikel in het blaadje van de Christelijke Stichting voor Hulp aan Gewetensvervolgden (CSHG), zoals Dorcas toen nog heette. Dat ging over een jonge Roemeense vrouw die vreselijk te lijden had omdat ze op een bijbelstudiegroep zat. Dat greep me zó aan. Daar ging ik meer over lezen en toen werd ik benaderd om kleding in te zamelen voor vervolgde christenen. Na sortering groeide dat in de loop van de jaren fors uit, zodat we nu een inzameldepot in Barneveld en een sorteerdepot in De Glind hebben. Een deel van de kleding gaat direct naar voormalige Oostbloklanden en Afrikaanse landen. De kleding wordt ook ingezet voor sponsorprojecten van kinderen en Familycare projecten. Er gaan ook hele partijen kleding naar rampgebieden. Dat kan tevens als startkapitaal dienen om projecten uit te rollen.”

U voelt zich helemaal thuis bij deze organisatie?
,,Ja. We zijn met Dorcas ook in de Barneveldse Werkgroep voor Ontwikkelingssamenwerking (BWO) gekomen. Sinds 1994 zit die in gebouw De Ark. Daar hebben we een klein winkeltje en werken we als informatiepunt aan bewustwording. Dorcas heeft twee takken: het inzamelen van goederen en het inzamelen van geld. Zo bestaat de Dorcas kringloopwinkel, met meerdere doelen. De opbrengst is voor een project en tegelijkertijd kunnen onder anderen mensen met een smalle beurs daar terecht voor prima producten. Bovendien is weggeven altijd beter dan weggooien. Zo werk je ook aan vermindering van de milieubelasting.”

De projectdoelen zijn divers?
,,Ja. Nu hebben we een project voor opleidingen voor jongeren in diverse landen. Dorcas heeft een CBF-keurmerk, zodat er streng gecontroleerd wordt. Ze hebben een hele hoge betrouwbaarheid gekregen. Je mag geloof ik maximaal 25 procent aan eigen kosten maken en Dorcas zit daar ver onder. Een goede naam opbouwen is moeilijk, maar dat zo houden is nog moeilijker. Daarom moet je transparant werken en goed omgaan met de spullen.”

Mensen roepen vaak cynisch: dat komt toch niet goed terecht.
,,Ik heb gemerkt dat mensen heel vaak vast zitten aan hun eigen bezit. Dan ga ik de discussie niet aan. Nee, ik hecht weinig aan spullen. Ik heb bij Dorcas mogen ervaren dat je van geven alleen maar rijker wordt. Ik ben dankbaar voor alles wat ik mag ontvangen en de talenten die je mag gebruiken om een ander te helpen. Er zijn elke dag zoveel mensen in nood. Ik wilde iets betekenen voor mijn medemens en dit is op mijn weg gekomen. God heeft me in de loop der tijd laten zien dat Hij me meer talenten heeft gegeven. Want met mijn lichaam ben ik best beperkt, maar ik organiseer en coördineer nu veel. Mijn dochter heeft me daar veel bij geholpen, ook dat ik met de computer uit de voeten kan.”

Dorcas houdt ook jaarlijks een voedselactie?
,,Dat is rond dankdag, begin november. Het is altijd een grote klus, maar wel heel leuk om te doen. Om mensen enthousiast te krijgen, want je hebt die twee dagen zeker zo’n honderd mensen nodig. Dan ben ik degene die de touwtjes aan elkaar verbind. Met elkaar leg je eigenlijk een grote puzzel.”

Dat geeft onderling ook saamhorigheid?
,,De voedselactie is zo mooi concreet. Ook voor de mensen die moeite hebben met geld geven. Dat product dat ze geven, komt daadwerkelijk in de handen van iemand die dat heel hard nodig heeft. Dat is goed voor de bewustwording, want je doet een paar extra boodschappen voor iemand. Die gaan naar de allerarmsten. Het is wel heel schrijnend om te zien hoe mensen nog steeds leven. De nood groeit vele malen harder dan de hulpverlening.”

Kunt u het verdriet over die mensen kwijt bij God?
,,Ja. Soms kan ik de beelden niet meer aanzien, maar ik probeer ze echt voor Zijn aangezicht te brengen, want dit doet Hem ook verdriet. God heeft de wereld zo mooi gemaakt, maar mensen doen elkaar zoveel aan. Bovendien heb ik er last van hoe wij met de natuur om gaan. De wegwerpcultuur en de vervuiling zijn vreselijk. Daar heb je toch ook een verantwoording? Het kan anders.”

Ziet u daarin ook de barensweeën van deze wereld?
,,Ja. Ik las in een blad van het Wereld Natuur Fonds dat er een plastic soep in de oceaan drijft ter grootte van Frankrijk en Spanje. Sindsdien neem ik zo min mogelijk plastic tasjes aan. Dat kan allemaal makkelijk. Maar dan zie ik mensen op de markt sjouwen met vijf plastic tassen. Dan denk ik: ooohhhh... Dat doet me verdriet, want het is wel Gods aarde die we kapot maken. Ieder moet z’n verantwoording op z’n eigen plek nemen. Daarom ben ik zo blij dat ze wereldwijd die plastic tassen aan gaan pakken. Want vaak zijn de dieren en mensen in arme landen de dupe van ons gedrag.”

U was vijf keer in Israël bij uw zus. Hoe ervaarde u dat?
,,Dat was heel bijzonder. Gethsemané sprak me het meest aan. Op de plek waar de Here Jezus zo diep bedroefd was. Dat ontroerde mij echt.”

U bent zelf niet gezond?
,,Ik heb twee vaataandoeningen en drie reumatische aandoeningen. Ik heb bijna een abonnement op het ziekenhuis en een rugzak vol leefregels die ik iedere dag toepas. Ik heb geleerd om te kijken naar wat ik nog wel kan. Zeker niet stil gaan zitten.”

U werd niet boos op God?
,,Nee. Het heeft me aangezet om niet te vragen waarom, maar waartoe. Ik heb altijd pijn, maar dat lichamelijke lijden heeft me dichter bij de Heer gebracht. Ik voel me dagelijks geborgen in Zijn trouwe Vaderhanden. Hierdoor leef ik steeds dichter bij Hem. Het is een wonder dat ik mag meewerken aan Zijn Koninkrijk, door iets te betekenen voor de allerarmsten.”

Muziek is een steun bij uw geloof?
,,Ja, ik luister veel naar Groot Nieuws Radio. Zo kwam ik de cd ‘Zeeën van recht’ op het spoor. Het is een verzameling liederen over gerechtigheid. In één lied hoor je: ‘Wat een wonder dat ik meewerken mag in Uw Koninkrijk. Dat ik meewerken mag en U van dienst kan zijn. Met eigen handen zal ik werken aan Uw recht. Ik dank U Heer en doe graag wat U mij zegt’. Dat is wat mij raakt en we hebben dit ook op een dankkaart voor de vrijwilligers gezet. Die tekst was: ‘Wij mogen zorgen voor wie arm is, kleden wie geen kleren heeft, helpen wie gevlucht is, delen met wie niets meer heeft. Jezus deed het ons voor, de Vader geeft, wij geven door’.”