Kerken erkennen leed van afstandsmoeders

13 mei 2026 om 09:20

Excuses worden echter niet aangeboden

BAARN (ANP) Dat ongetrouwde vrouwen vroeger afstand moesten doen van hun pasgeboren kinderen was "een ingrijpende en pijnlijke gebeurtenis". Het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO), een samenwerkingsverband van ongeveer dertig kerkgenootschappen, laat dinsdag weten dat de kerken het leed erkennen. Excuses worden niet aangeboden.

Volgens de kerken staat de waarde van het gezin centraal in de Bijbelse traditie. "Vanuit dat uitgangspunt is het bij elkaar houden van moeder en kind een belangrijke leidraad geweest. Juist daarom is het pijnlijk om te zien dat de praktijk in die tijd niet altijd in lijn was met die intenties."

ONDERSTEUNING De kerken beloven dat ze "blijven uitdragen dat het scheiden van moeder en kind niet in overeenstemming is met hun overtuigingen". Ook willen ze ouders en kinderen toegang geven tot de informatie die ze hebben, en bieden ze mensen "pastorale begeleiding en ondersteuning". Het CIO hoopt dat dit bijdraagt "aan erkenning, zorg en, waar mogelijk, verwerking en heling".

Tussen 1956 en 1984 moesten ongeveer 15.000 ongehuwde moeders hun kind afstaan ter adoptie. Dat gebeurde bijvoorbeeld onder druk van familie, kerk en kinderbescherming. Het ging vaak om jonge vrouwen. Zwangerschap buiten het huwelijk werd in die tijd gezien als een grote schande.

De praktijk heeft zowel bij de zogenoemde afstandsmoeders als bij hun kinderen grote schade aangericht, constateerde een onderzoekscommissie onder leiding van pedagoog Micha de Winter vorig jaar. Sommige moeders zagen hun kind nooit meer terug, anderen kwamen pas na vele jaren met hen in contact. Kinderen kwamen soms in een tehuis, zonder een stabiele en liefdevolle omgeving. Het kabinet kondigde vorige maand excuses aan.

Bij het CIO zijn onder meer de Rooms-Katholieke Kerk, de Protestantse Kerk in Nederland en de gereformeerde kerken aangesloten.