'We gaan geen schulden van inwoners overnemen'
30 april 2026 om 09:48Gemeente wil wel hulpverlening verbeteren
BARNEVELD Het is duur, juridisch ligt het lastig en je bereikt er niet meer mensen mee. Om die redenen ziet de gemeente niets in een voorstel om schulden van inwoners over te nemen.
Jan Pieter Rottier
De gemeenteraad van Barneveld nam in 2024 een motie van CDA en Burger initiatief aan.
Die riep op om te onderzoeken of ,,het overnemen van schulden als experiment in de lokale schuldhulpverlening wenselijk en uitvoerbaar is”. De vraag vanuit de raad volgde op positieve geluiden van andere gemeenten die proeven hadden gedaan in die richting.
CONCLUSIE Er is in de tweede helft van vorig jaar, als onderdeel van een stage-opdracht, onderzocht of het overnemen van schulden iets voor de gemeente Barneveld zou kunnen zijn. Nee, luidt de conclusie en het college van burgemeester en wethouders neemt die over. Er zijn volgens de student-onderzoeker ,,geen duidelijke aanwijzingen'' dat je met de maatregel meer mensen bereikt. ,,Voor inwoners die bekend zijn bij de gemeente, bieden bestaande regelingen doorgaans perspectief op een schuldenvrije toekomst.''
DUUR Het overnemen van schulden blijkt ook relatief duur vergeleken met bestaande trajecten en juridisch zou het, vanwege een grijs gebied, lastig liggen. Het is volgens de onderzoeker ook de vraag hoeveel draagvlak er in de samenleving is: je doet dit afkopen namelijk met gemeenschapsgeld.
Het college wil wel de aanbevelingen uit het onderzoek meenemen in de doorontwikkeling van de lokale schuldhulpverlening. Naast de inzet op het bereiken van meer mensen, doet de onderzoeker nog twee suggesties.
De gemeente zou bijvoorbeeld kunnen werken met een zogenoemd saneringskrediet - iets wat bijna alle gemeentes in Nederland al blijken te doen.
IN EEN KEER Bij een saneringskrediet worden eerst alle schulden verzameld, legt de onderzoeker uit. ,,Op basis van wat iemand in 18 maanden kan terugbetalen, wordt een afspraak gemaakt met de schuldeisers. De gemeente of een kredietbank betaalt dit bedrag vervolgens in één keer aan die partijen. De inwoner heeft daarna geen losse schulden meer, maar alleen nog een lening bij de gemeente of de kredietbank."
Dit geeft overzicht en rust bij hulpvragers, schuldeisers hebben minder administratieve kosten. ,,Risico’s voor de gemeente liggen erg laag, omdat je je kan aansluiten bij het Waarborgfonds Saneringskredieten (WSK)'', aldus de onderzoeker. ,,Deze partij staat borg voor kredieten die inwoners niet volledig aflossen.''
NIETS OVERHOUDEN Ook het bijna-nulaanbod lijkt het overwegen waard, voor het geval mensen eigenlijk niets overhouden om een schuld af te betalen.
Hoe het werkt is vergelijkbaar met een saneringskrediet, maar mensen lossen dan slechts een laag bedrag af. ,,Dit zorgt ervoor dat mensen wel in een traject blijven bij de gemeente en bezig zijn met het afbetalen van schulden.'' Schuldeisers zouden bij deze vorm het dossier sneller kunnen sluiten - wat ze geld en tijd scheelt. Bovendien weten ze volgens de onderzoeker dan ook dat de hulpvrager bezig is met gedragsverandering.