'Verzet tegen gevaarlijke wereldorde'
21 april 2026 om 09:13Oproep Amnesty International
LONDEN (ANP) Amnesty International heeft bij het verschijnen van een jaarrapport over mensenrechten in de wereld opgeroepen tot verzet tegen de opkomst van een "gevaarlijke nieuwe wereldorde", waarin internationale samenwerking bewust wordt ondermijnd. Uit het onderzoek komt volgens de mensenrechtenorganisatie naar voren dat de "ineenstorting" van het internationale systeem al in volle gang is en veel Europese landen wegkijken.
"De uitholling van de mensenrechten is niet langer een randverschijnsel", stelt secretaris-generaal Agnès Callamard in een verklaring. "Waar we nu staan, is van een andere orde. De machtigste leiders vallen direct de fundamenten van de mensenrechten en de op regels gebaseerde internationale orde aan, met als doel controle, straffeloosheid en winst." De topvrouw verwijt andere wereldleiders zich daarbij veel te onderdanig en passief op te stellen.
Het conflict in het Midden-Oosten wordt als voorbeeld genoemd van wat Amnesty omschrijft als het afglijden naar wetteloosheid. De VS en Israël vielen eind februari Iran aan. Dat land reageerde met vergeldingsaanvallen op doelen in de regio. De gevolgen van het conflict worden wereldwijd gevoeld. "Dit is wat er gebeurt als de normen, instellingen en het juridische kader die met veel moeite zijn opgebouwd om de mensheid te beschermen, worden uitgehold met het oog op overheersing", aldus Callamard.
In het rapport krijgen grootmachten forse kritiek. De Amerikaanse president Donald Trump, de Russische leider Vladimir Poetin en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu worden genoemd als voorbeelden van leiders die "vernietiging, onderdrukking en geweld" inzetten om hun doelen te bereiken. En China biedt volgens Amnesty geen goed alternatief. "De Chinese zoektocht naar hegemonie kan een andere vorm aannemen en met andere middelen worden uitgevoerd, maar het resultaat is hetzelfde: ongelijkheid en onderdrukking." Naast de oorlog met Iran ging het volgens de organisatie vorig jaar ook op andere plekken ernstig mis. Israël wordt genocide verweten tegen de Palestijnen in de Gazastrook en Rusland misdrijven tegen de menselijkheid in Oekraïne. Ook in Myanmar en Soedan zijn oorlogsmisdaden en andere overtredingen van het internationaal recht geregistreerd.