Barneveld leent 2,5 miljoen euro aan Alliander voor verduurzaming

12 november 2021 om 10:23

BARNEVELD Het dividend dat de gemeente Barneveld als aandeelhouder van netbeheerder Alliander krijgt, is de komende jaren zo goed als zeker veilig gesteld. Dat bleek dinsdagavond tijdens de gemeenteraadsvergadering. Niet alleen de Barneveldse gemeenteraad stemde in met het verstrekken van een langlopende niet tussentijds aflosbare obligatielening van 2,45 miljoen euro aan Alliander, ook andere aandeelhouders staan volgens wethouder André van de Burgwal op het punt hierover een besluit te nemen.

André van der Velde

Alliander is met 6 miljoen klanten het grootste netwerkbedrijf in Nederland. Het bedrijf heeft echter fors meer geld nodig om in te kunnen zetten op duurzame energievoorziening. Deze energietransitie vraagt volgens Alliander grootschalige investeringen die kunnen oplopen tot 1,2 miljard euro per jaar. Dat is meer dan een verdubbeling ten opzichte van vijf jaar terug. 

Om het daarvoor benodigde geld op de markt te kunnen lenen en tegelijk een financieel solide bedrijf te blijven, is versterking van het eigen vermogen nodig. Alliander heeft daarom haar aandeelhouders een concreet verzoek gedaan mee te doen aan een niet tussentijds aflosbare obligatielening van in totaal 600 miljoen euro, met een looptijd van zestig jaar.

DIVIDEND Omdat het gaat om een nutsbedrijf, zijn die zeventig aandeelhouders overheden. Daarbij gaat het onder meer om de provincies Gelderland en Noord-Holland en tal van gemeenten waaronder ook Barneveld. Die aandeelhouders zijn dus medeverantwoordelijk voor de (maatschappelijke) opgave waar Alliander voor staat om de energievoorziening voor iedereen betrouwbaar, betaalbaar en bereikbaar te houden. Daartegenover staat dat ze jaarlijks dividend krijgen uitgekeerd. Voor Barneveld gaat dat, berekend over de laatste vier jaar, om een bedrag van zo’n 380.000 euro per jaar. 

Dat dividend staat op het spel, want Alliander zal van de complete lening afzien als de ondergrens van 550 miljoen euro niet wordt gehaald. Dat zou betekenen dat Alliander naar schatting tussen de zes en tien jaar geen dividend uitkeert. 

GELD VERDIENEN Het Barneveldse college van burgemeester en wethouders vroeg de raad in te stemmen met de obligatielening. Ronduit enthousiast was VVD-raadslid Jarne van Schaik. Hij ziet in het verzoek van Alliander ,,kansen om verantwoord geld te gaan verdienen’’. Hij stelde, door middel van een amendement, voor om niet voor het basisbedrag van 100 procent in te schrijven, maar voor 125 procent. Die mogelijkheid biedt Alliander, als het drempelbedrag van 550 miljoen niet zou worden gehaald. ,,Van een dubbeltje een kwartje maken, is niet elke dag mogelijk’’, vatte hij het samen.

Raadslid Shane Lasscher van Burger Initiatief plaatste een kanttekening bij het collegevoorstel. ,,Bij verzoeken voor voorfinanciering van de bouw of verbouw van een school, vragen we ons elke keer af of dat wel bij de kerntaken van de gemeente behoort. Zijn wij als gemeente nu een bank? Maar we kunnen meegaan in de redenering van het college dat er sprake is van een maatschappelijk belang, volgens ons een zeer zwaarwegend belang.’’ Lasscher onderstreepte dat, door te constateren dat Alliander wat betreft zonnepanelen al tegen de grenzen oploopt van wat zij kan verwerken in het huidige stroomnet. ,,Dat vonden we een nog al zure conclusie. Zet je met z‘n allen in op zonne-energie en dan blijkt het niet zo makkelijk te gaan als je zou willen.’’

Met het VVD-voorstel van 25 procent extra, had Lasscher ,,grote moeite’’. De VVD rekende zich volgens hem rijk. ,,Maar terugkomend op de principiële discussie: wij zijn geen bank. Dus we kiezen ervoor dat risico niet te nemen. Met het basisbedrag, dat immers ook niet gering is, hebben we al een heel grote stap genomen.’’

BELEGGER SPELEN Raadslid Gert Hein Kevelam (Lokaal Belang) noemde het vanuit ,,moreel oogpunt de taak van de gemeente Alliander te ondersteunen daar waar het kan’’. Wel verzocht hij het college om het rentepercentage van de te sluiten lening voor zeer lange tijd vast te leggen, ook als dat leidt tot een hogere rente. ,,Wij willen toekomstige generaties niet opzadelen met onnodige risico’s.’’ Ook Lokaal Belang voelde niets voor het VVD-voorstel. Kevelam: ,,Het dividend zal de rentelast moeten dekken, de hoogte van het dividend staat niet vast en valt buiten onze invloedssfeer. Hier zit dus een risico. Het risico moeten we niet groter maken door voor belegger te spelen.’’

Ook CDA-raadslid Roel van den Broek stemde in met het college-voorstel. Hij stelde dat het  bedrag van 2,45 miljoen door de gemeente geleend zal worden met vreemd vermogen. ,,Het heeft daarmee geen effect op onze begroting. Er is alleen een minimaal effect op de solvabiliteit en de schuldpositie, maar die is beperkt tot 0,04 procent.’’ Ook het CDA ondersteunde het amendement van de VVD niet.

Wethouder Van de Burgwal temperde het enthousiasme van Van Schaik wat betreft de mogelijkheid om geld te verdienen. Ook de gemeente moet immers geld voor de lange termijn lenen, tegen een hoge rente. Bovendien zal volgens de wethouder Alliander een hogere inzet niet honoreren, als de drempel van 550 miljoen euro eenmaal is gehaald.

En daar ziet het er volgens Van den Burgwal ook naar uit. ,,We  zien dat de besluitvorming in het land plaatsvindt. Overal liggen besluiten voor aan gemeenteraden om hierin mee te gaan. Als je alles bij elkaar optelt, concludeer ik dat we met z’n allen die 550 miljoen wel gaan halen.’’