Jannes Bijlsma

Dit bleek maandagochtend tijdens de eerste zitting in deze zaak voor de rechtbank in Arnhem. Hier moest advocaat Pieter Huitema van de stichting Bewonersbelang Onderzoek Bouwgrond (BOB) de rechter ervan overtuigen dat een getuigenverhoor onder ede noodzakelijk is om op alle openstaande vragen antwoord te geven. Het is bedoeld om te kunnen nagaan of er sprake is van mogelijke imagoschade voor de wijk, en daarmee gepaard gaande waardedaling van hun woningen. Onder de zeventien betrokkenen die BOB wil horen, zijn vertegenwoordigers van Vink, de gemeente Barneveld, de provincie Gelderland en vier getuigen-deskundigen. Niet de inhoud van de zaak stond centraal op de zitting, maar de vraag of het verzoek van Huitema aan alle eisen voldeed. 

[GEEN NOODZAAK] De gemeente Barneveld liet weten geen bezwaar te maken tegen het getuigenverhoor, maar voor Vink en de provincie lag dit anders. Advocaat Winterink zei namens Gelderland dat alle feiten al bekend zijn. ,,Alles is al duidelijk. Wij zien de noodzaak van een getuigenverhoor niet in.” De raadsman van BOB keek er, vanzelfsprekend, anders tegenaan. ,,Het is nog steeds onduidelijk hoe provincie en gemeente bij de vergunningverlening en toepassing van de gronden hebben gehandeld en of ze hadden moeten en kunnen ingrijpen. Woordvoerders van de gemeente en provincie blijven maar naar elkaar wijzen.” Winterink gaf ook aan zeventien getuigen te veel van het goede te vinden en dat tien getuigen zou volstaan. ,,Dat aantal legt een te groot beslag op de tijd.”

Ook de advocaten van Vink protesteerden bij de rechter tegen getuigenverhoren onder ede. ,,Er hebben verschillende onderzoeken plaatsgevonden, waaruit blijkt dat de procedures rondom de keuringen van het zand gewoon in acht zijn genomen”, zei advocaat Hellinga van Vink. Hij was fel op Huitema’s suggestie dat er aanwijzingen bestaan dat Vink de partij zand zou hebben vermengd met schoon zand, waardoor de verontreinigingen nu niet meer zijn te achterhalen. ,,Goedkope stemmingmakerij noem ik dat. Dat hebben de bewoners kennelijk uit anonieme getuigenverklaringen vernomen, maar zij weigeren om namen en rugnummers te noemen. Zoiets moet wel ergens uit blijken.” Ook zou er helemaal geen sprake zijn van imagoschade voor de wijk, aldus Hellinga.

[BLIJVEND EFFECT] De rechter vroeg hierop door. Hij haalde een onderzoek aan waaruit was gebleken dat, als een terrein eenmaal is gesaneerd, er geen blijvend effect in woningwaarde te zien is. Na grootscheeps grondonderzoek geeft de gemeente Barneveld de enige plek waar styreen werd aangetroffen - aan de straat Ternate in de wijk Eilanden-Oost - laten saneren. ,,Waarom zou dit hier anders zijn?”, vroeg de rechter aan Huitema. Die antwoordde,,Het klopt: als je de oorzaak wegneemt, zal de waardevermindering ook weggaan. De vraag is hier of de oorzaak is weggenomen. Of er nog vervuiling is. Er komen geluiden uit andere gemeenten, waaronder Veenendaal, dat er grond vervuild zou zijn. Hier is geen sprake van een blijvende situatie, waar alles stabiel en volledig gesaneerd is. Dan houd je dat stempel op zo’n wijk, waar je lastig vanaf komt.”

Namens Vink bestreed Hellinga deze stellingname uitdrukkelijk. ,,Er zou een oorzaak moeten worden weggenomen? Er is hier geen oorzaak. het zand was en is veilig en dat is inmiddels door verschillende bureaus onderzocht. Er is geen stigma, het probleem is opgelost en de plek gesaneerd.” 

Na een uur had de rechter voldoende gehoord. Met de woorden ,,Hier zitten nogal wat haken en ogen aan”, beëindigde hij de zitting. Over vier weken volgt de beslissing op het verzoek van de bewoners.