Erik Roest

Decennialang schrijft Gerrit de Graaff verhalen voor de weekendbijlage van deze krant. Zijn passie voor de natuur kent geen grenzen. Letterlijk. Samen met zijn vrouw Tiny reist hij 'drie keer de wereld rond' om de lezers van de Barneveldse Krant op de hoogte houden van alle wonderen der natuur, die hij waar dan ook vastlegt met zijn camera. Op zaterdag 24 november 2018 komt er - na 642 afleveringen - een einde aan zijn rubriek De Wereld Van…

Oorzaak: een ongelukkige val van echtgenote Tiny. De Graaff schrijft daar in zijn laatste aflevering met als titel ´Vogels kijken in de polder´, onder meer het volgende over.

´De dag begint zo mooi met een rondje door de polder Arkemheen. Tiny en ik genieten van de vele kieviten, de honderden smienten, de zilverreigers en dat torenvalkje, heel dichtbij. Later doen we wat boodschappen bij de supermarkt. Tiny gaat boerenkoolstamppot maken. René en Anko komen bij ons eten. Alles staat klaar, de tafel is al gedekt en iedereen is in huis als Tiny in de keuken struikelt over… een matje. Ze valt ongelukkig op de grond en gaat daarna op bed liggen. De volgende dag (zaterdag) de weekend-arts gebeld. Later blijkt dat ze niets heeft gebroken, maar de rug en de benen doen verschrikkelijk veel pijn. Op 85-jarige leeftijd is dat natuurlijk niet zo best. Maandag komt onze huisarts… Hij vertrouwt het niet helemaal en stuurt Tiny met een ambulance naar het Meanderziekenhuis in Amersfoort voor een foto: een gebroken ruggenwervel is de uitslag. Tiny moet daar blijven. Als ze binnenkort naar huis mag, moet ik haar gaan verzorgen. Geen tijd meer om te genieten van de natuur en even geen tijd meer voor een nieuw verhaaltje in de zo vertrouwde Barneveldse Krant.'

[MANTELZORGER] De natuurkenner bleek het afgelopen jaar ook uitstekend uit de voeten te kunnen als mantelzorger. Om Tiny te ontlasten, nam hij een flink aantal huishoudelijke taken voor zijn rekening. De Graaff werd daarbij ondersteund door familieleden en mensen van de thuiszorg. ,,In het begin was het enorm wennen, want Tiny lag eerst een tijd in het ziekenhuis en verbleef daarna enkele weken vanwege haar revalidatie in Norschoten. Dat was geen leuke tijd.''

Inmiddels zijn de rugproblemen verleden tijd, bevestigt de patiënt tot haar grote opluchting. Lange wandelingen en verre reizen zitten er niet meer in, maar Gerrit zou Gerrit niet zijn als hij daar geen oplossing voor had bedacht. ,,We hebben een vrij nieuw autootje, waar ik goed in kan rijden zonder dat het zweet in mijn handen staat. We rijden van hot naar her. Ik heb van Staatsbosbeheer een vergunning gekregen om op wegen in het bos te rijden waar niemand anders komt. Daar heb ik als natuurliefhebber natuurlijk enorm veel geluk mee.''

[WISENT] De natuur mag dan bijna geen geheimen meer hebben voor De Graaff, maar toch verbaast hij zich elke keer weer. ,,Op de Stationsweg, waar wij vlakbij wonen, is het razend druk, maar als we dan bij Harskamp de Hoogbuurloseweg op rijden, dan zie je kilometers lang geen enkele andere weggebruiker. Pas stond ik oog in oog met een wisent, die zomaar opdook bij het hek. Ik heb 'm meteen vastgelegd met mijn camera. Zelfs mijn zoon René, die bij Staatsbosbeheer werkt, was verbaasd. Loop maar mee, dan laat ik je de foto zien.''

De Graaff duikt achter zijn computer en tovert de foto in kwestie te voorschijn. ,,Een toevalstreffer, maar wat was ik er blij mee. Dat is het mooie van de natuur hè? Alleen vind ik het soms wel jammer dat ik mijn foto's niet meer kwijt kan in de Barneveldse Krant. Met wie moet ik nu mijn vondsten delen?''

[EINDELOZE KENNIS] Een ander podium, dat van de dia-avonden, is ook verleden tijd. De Graaff reed in het verleden het hele land door om plaatselijke afdelingen van Groei & Bloei te verblijden met zijn prachtige dia's en zijn eindeloze kennis. ,,In het begin zaten de zalen vol, waren er wel negentig afdelingen van natuurvereniging Groei & Bloei in het land. Ik vertelde over alles wat groeit en bloeit: over onze reizen naar verre oorden, over vossen, dassen, hulst en ga zo maar door. Ik heb het met eigen ogen zien afbrokkelen. Waar eerst tachtig man in de zaal zaten, waren het er een aantal jaren later nog maar veertig. Steeds meer mensen haakten af.''

De oorzaak: internet, betoogt De Graaff. ,,Tegenwoordig hoef je niet meer naar een lezing om te horen hoe je je buitenplanten moet verzorgen. Die informatie haal je zo van internet. En als je de informatie thuis kunt opzoeken, waarom zou je dan nog naar zo´n avond gaan van Groei & Bloei? Ik snap het, maar ik vind het wel jammer dat hiermee ook een stuk gezelligheid en cultuur is weggevallen.''

[OP GOED GELUK] De Barnevelder reisde met zijn dia-apparatuur het hele land door. ,,Je had geen navigatie in die tijd, dus soms moest ik echt op geluk de goede afslag nemen als ik op weg was naar een dorpje waar ik nog nooit van gehoord had. Dan reed ik 4, 5 kilometer op een weg voordat ik erachter kwam dat ik niet de goede kant opging. Echt verschrikkelijk was dat. Tegenwoordig gaat het met al die digitale hulpmiddelen een stuk eenvoudiger.''

Het gebrek aan een podium houdt De Graaff echter niet tegen om zijn hobby te beoefenen. ,,We rijden minimaal één keer per week naar polder Arkemheen om de witte reigers en zilverreigers te bewonderen. Verrekijker mee, fototoestel in de aanslag en genieten maar. Ik tel alle vogels en noteer alles in mijn dagboek, wat ik al jaren bijhoud.''

[BONTE VLIEGENVANGER] Tot zijn verdriet constateert de Barneveldse natuurkenner dat het aantal vogelsoorten in hoog tempo afneemt. ,,In de voortuin van ons huis (dat de naam De Toverhazelaar draagt, red.) zat jarenlang een bonte vliegenvanger. Die zie je nu nergens meer. Maar ook tortelduifjes en torenvalkjes zijn verdwenen. Dat is het gevolg van voedselgebrek. Alles is vergrast door de stikstof. Voor de vogels valt er steeds minder te halen.''

Als jongeman wilde Gerrit eigenlijk boer worden, maar in de grafische wereld kon hij meer geld verdienen. Uiteindelijk kreeg hij van Jur van Ginkel de kans om werk en hobby te combineren. De hoofdredacteur van de Barneveldse Krant gaf de natuurkenner letterlijk en figuurlijk de ruimte om zijn kennis en liefde voor de natuur te etaleren in de zaterdageditie. Uiteindelijk zou de Barnevelder duizenden afleveringen schrijven met rubrieksnamen als Natuurgeheimen, De natuur in met… en De wereld van…

Na 642 afleveringen kwam er in november vorig jaar dus een einde aan deze laatste rubriek. ,,Ik heb ontzettend veel lieve reacties gekregen toen ik stopte. Ik werd bedolven onder de fruitmandjes, bloemen en kaarten.''

[TANK] Vervelen komt niet voor in het woordenboek van De Graaff. Hij is inmiddels toegetreden tot het Barnevelds Schrijfgenootschap, dat hij heeft verblijd met een bijdrage over ´75 jaar vrijheid´. ,,In 1945 ben ik gefotografeerd op een tank door een oom van mij. Daar heb ik wel een mooi verhaal bij te vertellen, wat dus volgend voorjaar in dat boek te bewonderen is.´´

Ook levert hij een bijdrage aan de jubileumuitgave van de Bomenstichting, die binnenkort 50 jaar bestaat. ,,Aangezien ik betrokken was bij de oprichting, ben ik gevraagd om een ode te brengen aan mijn favoriete boom. Mijn keus is gevallen op de zogenoemde Kabouterboom bij Beek, die een omtrek heeft van 9 meter. We hebben het hier over de dikste tamme kastanje van Nederland. De boom is zo groot, dat wij mensen kleuters lijken als we erbij staan. Vandaar ook de naam.''

[ZESTIG JAAR GETROUWD] Gerrit en Tiny, die volgend jaar augustus hun zestigjarig huwelijksjubileum hopen te vieren, reisden samen de hele wereld rond. ,,We gingen niet met reisgezelschappen of -organisaties mee. We wilden zelf onze reizen uitstippelen. Om ons te oriënteren bezochten we vakantiebeurzen, die we verlieten met zware tassen vol folders van landen die op ons lijstje stonden. Met behulp van onze landenkaarten en andere informatie stippelden we vervolgens onze reizen uit. Op die manier kwamen we op onverwachte plekken, waar het vaak wat minder druk was dan op de bekende toeristische locaties. Ik heb foto's gemaakt waarop Tiny als stipje te herkennen is in de verte, temidden van een of ander indrukwekkend natuurlandschap. Als je er achteraf over nadenkt, was het best risicovol wat we deden. We zaten soms zo diep in de rimboe, dat we in de problemen waren gekomen als één van ons een enkel had gebroken of iets dergelijks. Gelukkig is dat nooit gebeurd.''

Hun langste aaneengesloten reis duurde tien weken. Tiny en Gerrit begonnen bij die gelegenheid in de Verenigde Staten (het land dat ze in totaal dertien keer bezochten) en reisden vervolgens af naar Mexico, Hawaii en Nieuw-Zeeland. ,,Daar hebben we vulkanen beklommen. Sterker nog, we zijn tot de rand van de vulkaan gelopen. Heel indrukwekkend!''

[ONTDEKKINGSREIZIGERS] Gerrit en Tiny waren echte ontdekkingsreizigers. Tegenwoordig slapen ze altijd in hun eigen bed. ,,We rijden best nog wel eens naar Friesland, maar ook dan keren we 's avonds terug naar Barneveld. Verre reizen zitten er niet meer in, maar we zijn tevreden. En gelukkig hebben we de foto´s nog.''



 

GerritdeGraafff83
Foto: GerritdeGraafff83
Gerrit en Tiny de Graaff op het landgoed Hackfort.
GerritdeGraafff83
Foto: GerritdeGraafff83
Wisent in het bos langs de Hoogbuurloseweg in Boswachterij Kootwijk.