Door Freek Wolff

Een grote kip met daarop fleurige ballonnen geschilderd staat pontificaal in zijn voortuin. Dus ben ik aan het juiste adres. Hoewel de woning binnen relatief sober is ingericht, herinneren veel dingen ook hier aan de ballonvaart en pluimvee: een zeefdruk, twee Delftsblauwe borden en meer illustraties. Een echte viool aan de wand was van zijn vader. Hij was concertmeester. Cd's van Wibi Soerjadi tot Vangelis en Il Divo. Een klein reliëf van biddende handen aan de wand. ,,Dat heeft mijn vader zelf gegoten.''

Ben werd geboren in Düsseldorf en was de eerste van een tweeling. ,,Mijn broer is precies het tegenovergestelde van mij.'' Zijn ouders waren anti-oorlog. ,,Mijn vader had iets op zijn voeten laten vallen zodat hij geen soldaat hoefde te worden. Er kwam een joodse man stiekem bij ons eten.''
Zelf herinnert hij zich de oorlog nog goed. ,,In 1944 was er een enorm bombardement. We zaten in de kelder en ons huis werd weggevaagd. Toen we buiten kwamen, zag ik de facade van mensen die verbrand waren door de fosfor. Vreselijk. Dat heeft veel impact op me gehad.''

Een andere traumatische ervaring beleefde de vierjarige Ben toen hij pardoes in het water viel en bewusteloos wegdreef. ,,Een vrouw heeft me eruit getrokken en vanaf dat moment mocht ik verder leven. Dat maakte veel indruk, want ik had de dood voor ogen gezien. Daarom ben ik altijd bang voor water geweest. Toch heb ik mezelf zwemmen geleerd. Ook de angst voor vliegtuigen heb ik overwonnen door te gaan werken op een vliegveld.''

Na de studie electrotechniek ging Ben werken in Amsterdam. Door aan de Utrechtse universiteit Duits te gaan studeren, kreeg hij juist het Nederlands onder de knie. Via de bedrijven Continentaal en Voorwerk, belandde hij op de Barneveldse Pluimvee Centrale (BPC), waar hij de commerciële man werd en daarna al vrij snel directeur. Daar ging hij over het personeel, waarbij Bläss vooral een lans brak voor zijn Turkse werknemers. Met discipline, maar ook met medemenselijkheid. Bekend is de manifestatie 'Over de drempel' in 1994, waarvan Ben de initiator en organisator was, samen met de gemeente Barneveld en medewerking van Mies Bouwman, Lee Towers en de Jostiband. De netto opbrengst van 100.000 gulden ging naar goede doelen. Ook eind maart in 2014 was er in de Veluwehal een concert met de Josti-band en Towers voor goede doelen.

Dat behoort tot de vele, vele acties om geld te genereren voor de medemens. Waarom doet u dat eigenlijk?
,,Ik wil me dienstbaar maken voor de samenleving. Ik heb zelf nooit om geld gegeven. Het is betrekkelijk. Mijn moeder zei altijd: de waarde van de mens hangt niet af van wat hij heeft, maar van wat hij geeft. Als de nood aan de man is, moet er geholpen worden. Wanneer je die talenten hebt, waarom zou je dat dan niet doen? Je wordt rijker naarmate je geeft, dat is altijd mijn leidraad geweest. En als je mooie herinneringen hebt waar je van kunt genieten, leef je eigenlijk twee keer. Dat geeft een groot stuk levensvreugde. Zo namen we geld mee voor kinderen in Nepal. Toen hebben we ze meegenomen in een ballon en hadden we uitzicht op de bergen, dat vergeet je nooit meer.''

Doet u dat vanuit een christelijke inspiratie?
,,Ja, duidelijk vanuit mijn geloof. In Amersfoort hebben we een eerste jeugdkerkenraad opgericht. Daar kwamen eerst bijna geen jongeren, maar daarna zat de jeugddienst meteen barstensvol. We nodigden sprekers uit die een goede boodschap hadden. In samenwerking met jongeren gingen we ook op huisbezoek. Er was veel eenzaamheid en narigheid. Het motto was dat we een bid- en daadkerk zijn. Jezus reikt zijn helpende hand. Hij haalt iemand uit de put. Dat gebaar!''

U hebt een zwak voor achtergestelden, beperkten...
,,Ja. Je moet kijken naar mensen aan de andere kant van de streep. Die ondergewaardeerd en als nummer behandeld worden. Als je de talenten van die mensen ontwikkelt, is dat hartverwarmend. Je ziet in de Josti-band dat ze uit hun dak gaan.''

Waar haalt u de tijd en energie voor deze dingen vandaan?
,,Het zijn spontane ideeën en het organiseren gaat me heel makkelijk af. En je hebt mensen om je heen nodig om het uit te voeren. Barnevelders willen veel zelf doen en zijn een beetje tam, Voorthuizenaren voeren de dingen gewoon uit en inwoners van Zwartebroek en Terschuur voegen er nog iets aan toe. Dat zijn de cultuurverschillen.''

Bent u lid van een kerk en bent u daar ook actief?
,,Ja, ik ga naar de hervormde Oude Kerk (PKN) in Barneveld. Nee, daar ben ik niet actief, al was ik vroeger wel jeugdouderling. Maar ik wil me principieel niet zo binden aan een bestuur. De kerk is een instituut waar het eigenlijk al op rolletjes loopt. Daar hebben ze geen gebrek aan mensen. Ik kan op andere plekken de helpende hand uitsteken. Als je ergens bestuurslid bent, moet je je verplichtingen nakomen. Nu ben ik zo vrij als een vogeltje. Als mensen me opbellen met een verzoek en me vragen om ideeën, kan ik meteen beslissen of ik daarvan bevlogen raak.''

U heeft ook iets met muziek?
,,Ja, vooral klassieke muziek. Als mijn vader de viool oppakte, raakte je dat tot in je tenen. Ik heb geprobeerd gitaar te spelen, maar dat lukte me niet. Ik ben een vurig fotograaf van luchtballonnen en verzorg graag de choreografie met dragende muziek en kleurige lasterstralen als de ballonnen de lucht in zweven.''

Ervaart u daarin ook iets van uw geloof, de schoonheid van de schepping?
,,Ja. Als je in een ballon op 3000 meter over de alpentoppen zweeft, voel je je als mens zóóó klein. Daar word je stil van. Dat is onbetaalbaar. Je bent maar een heel klein radertje in het geheel. Het vult je hart en geeft veel inspiratie. In de Verenigde Staten mag ik commentaar leveren bij het grootste ballonfestijn ter wereld. Dan kun je mensen in het hart raken, ook door Gods schepping aan te kaarten, waar we dankbaar voor kunnen zijn. Dan ben je even in een andere wereld, waar je veel energie van krijgt. Maar ik ben geen missionaris ofzo hoor (lacht).''

Wat beangstigt u in de samenleving waarin u woont?
,,Ik ben niet bang, eerder bezorgd. Dat jonge mensen minder met elkaar communiceren. Het internet is schitterend, maar je moet er wel paal en perk aan stellen. Het moet niet ten koste gaan van de intermenselijke relaties. Ik wijs mijn kleinzoon erop dat hij aan tafel tijdens het eten zijn iPhone in zijn broekzak moet laten zitten.''

Waarom woont u in Barneveld?
,,Ik heb veel affiniteit met dit dorp. Het is een schitterende gemeente, want het heeft alles. Ik heb hier zoveel voetstappen liggen, het is een stukje van mezelf geworden.''

Wanneer vindt u dat mensen hun leven verspillen?
,,Als ze alleen maar gericht zijn op het materiële. Mijn ouders wisten met heel weinig toch een fantastische sfeer te creëren. Ik heb ook het geluk dat mijn vrouw Paulien ook zo bevlogen is. Zij is bijvoorbeeld zeer betrokken bij het pluimveemuseum. We vullen elkaar heel goed aan en we kregen vier kinderen: Joan, Albert, William en Peter. Mijn dochter is luchtballonpiloot geworden.''

Bent u bang voor de dood?
,,Nee. Die komt, want dat hoort bij het leven. Vorig jaar heb ik te maken gehad met een melanoom, de meest agressieve vorm van huidkanker. Maar ik ben de dans ontsprongen. Ik besef dat onze lieve Heer iedereen aan een touwtje heeft. Het leven hier kan maar zo voorbij zijn. In de bus zei een oude dame eens tegen me dat ze haar langste tijd gehad had. Toen zei ik dat mijn beste tijd nog komt. Van het vervolg kan ik me geen voorstelling maken. Daar is mijn hoofd te klein voor. Geloof is geloof, geen zekerheid.''

Wie is Jezus voor u?
,,Een man van liefde en barmhartigheid die opkomt voor de zwakken in de samenleving. Iemand die hen de hand reikt en uit de put trekt. Als iedereen dat zou doen dan was er geen oorlog en machtsmisbruik meer.''

Maar toch was er blijkbaar zo'n nucleaire Top in Den Haag nodig om je te wapenen tegen terrorisme.
,,Als mensen Jezus zouden volgen, zouden er geen terroristen zijn. Dat begint met de opvoeding van mensen. In een gezin moeten harmonie, discipline, normen en waarden zijn. Het is natuurlijk krankzinnig als mensen zichzelf opblazen. Daar moet iets ergs aan vooraf gegaan zijn. Gebrek aan een liefdevolle opvoeding. Ze zijn gehersenspoeld in een exclusief wereldje, geïnjecteerd met haat.''

Wat vindt u van de laatste uitspraken van Geert Wilders over Marokkanen?
,,Je kunt nooit een bevolkingsgroep over één kam scheren en generaliseren. Maar ik zou niet geschikt zijn voor de politiek. Dan moet je compromissen sluiten. Ik ga voor een plan, een doel.''

Tenslotte nog een paar dilemma's. Sinterklaas of carnaval?
,,De Sint, dat is duidelijk. Die traditie moet je je kinderen niet onthouden. Carnaval doet me niks. Mensen gaan zich vaak te buiten aan drank. Maar ik respecteer degenen die wel carnaval vieren. Wie ben ik om te oordelen?''

Eco of Lidl?
,,We moeten zuinig zijn op onze aarde. Dat beseffen ook bedrijven steeds meer. Er is de laatste jaren veel verbeterd, ook in de intensieve veehouderij. Wakker Dier heeft goede dingen hoog in het vaandel staan, maar overdrijft soms, zoals de plofkip. Zie je die ergens in elkaar gezakt zitten? Maar het is aan de media om wantoestanden op te speuren. Mijn taak bij het slachtbedrijf was vooral om voor het welzijn van de werknemers te zorgen.''

Mercedes of Toyota?
,,Ik rijd al twintig jaar een Mercedes, maar die ik nu heb is elf jaar oud. Ik heb trouwens ook een Peugeot, BMW en een Opel gehad. Een Mercedes heeft een keer mijn leven gered. Bij een aanrijding stond een boom in de cabine.''

'Nadenken over de toekomst is zinloos. Ik leef nu'. Mee eens?
,,Nee, nee, nee. De toekomst bepaalt wat je gaat doen. Je kunt niet zomaar Gods water over Gods akker laten lopen. Daar ben ik heel stellig in. We hebben een verantwoording naar onze kinderen toe als het gaat om de toekomst.''