Lees voor

'Aanpak mkz-bestrijding moet op de schop'

02-07-2012 12:51
1 reacties

KOOTWIJKERBROEK/JOPPE - Bij een nieuwe uitbraak van mond- en klauwzeer in Nederland moet de bestrijding veel beter. De Europese regels die nu van kracht zijn, zijn te bureaucratisch. Ze sluiten maatwerk uit, terwijl juist dat veel schade kan voorkomen, betoogt oud-dierenarts Reint Jan Terbijhe uit Joppe.

Door Hans-Lukas Zuurman

Er is weinig veranderd in de regelgeving, sinds de mkz-crisis Nederland trof in 2001, stelt Terbijhe elf jaar later vast. ,,Het enige dat we nu wel kunnen doen, is vaccineren van dieren.’’
Volgens de oud-dierenarts, die destijds betrokken was bij onderzoek naar mkz bij de kalveren van boer Teunissen aan de Kerkweg in Kootwijkerbroek, vallen er lessen te trekken uit de aanpak van bijvoorbeeld de Kootwijkerbroekse crisis. Het bedrijf werd besmet verklaard en ruim tweehonderd bedrijven in een cirkel van twee kilometer rond de onderneming van Teunissen werden geruimd. In totaal werden zo’n 70.000 dieren gedood.
In het geval van ‘Teunissen’ ging het om zieke kalveren. De mkz-besmetting verliep daar volgens Terbijhe veel minder snel dan bij volwassen runderen. Dat levert volgens hem een ander bestrijdingsplan op. Naar de mening van Terbijhe had het bedrijf bij de eerste verdenking direct geruimd moeten worden en was een volledig vervoersverbod rond het bedrijf genoeg geweest om de boel onder controle te krijgen. Was deze methode toegepast, dan was het ruimen van bedrijven in een grote ring rond het bedrijf van Teunissen niet nodig geweest, vermoedt Terbijhe, die tegelijk aangeeft dat volgens de Europese regels de overheid niet anders kon dan in een straal ruimen.
Het doden van dieren moet volgens de oud-dierenarts altijd in de stal gebeuren en de beesten moeten zijn natgespoten. ,,Dit om geen virusmateriaal te verspreiden.’’ Verder is het volgens hem noodzakelijk dat agrariërs in ‘boerentaal’ voorlichting krijgen van de overheid om begrip te kweken. ,,Het moet te begrijpen zijn.’’ De klinische symptomen en de gegevens van het laboratorium bepalen de verder te nemen stappen, zegt Terbijhe. ,,In een gebied waar weinig veeteelt is, kun je volstaan met ruimen, maar in een intensief gebied met veel vee is vaccineren beter. Trek ook geen standaard cirkel om een bedrijf waarbinnen iets moet gebeuren, maar kijk liever naar bijvoorbeeld de windrichting, om te berekenen hoe het virus zich kan verspreiden.’’ Bij een controle van bedrijven in de omgeving van een verdacht bedrijf, moet meer worden vertrouwd op kennis en kunde van dierenartsen en veehouders in plaats van standaard door overheidsteams alle bedrijven te screenen. ,,Dit vertrouwen is gebaseerd op de uitbetaling van honderd procent van de waarde voor gezond vee, vijftig procent voor ziek vee en niets voor vee dat al dood is. Een veehouder heeft er dus belang bij om een verdacht geval snel te melden, hoe langer hij wacht, hoe minder geld hij krijgt.’’
Tot slot breekt Terbijhe een lans voor een campagne om meer sympathie op te wekken voor het eten van gevaccineerd vlees en drinken van melk van gevaccineerde koeien. Volgens hem was dat vroeger heel gewoon en heeft het geen gevolgen voor de gezondheid van de consument.
De tijd is er rijp voor, vermoedt hij. Hij wijst daarbij op de groeiende vraag naar duurzame producten bij consumenten en het volgens hem toegenomen begrip voor veehouderijperikelen.

> De Barneveldse Krant publiceert vandaag - maandag 2 juli 2012 - een uitgebreid interview met Reint Jan Terbijhe. Deze oud-dierenarts was destijds als eerste namens de overheid in de stal van boer Teunissen voor inspectie van de kalveren. Hij stelt 'geen enkele twijfel' te hebben dat er in 2001 mkz was in Kootwijkerbroek en vraagt aandacht voor 'de andere kant van het verhaal' in de al jarenlang slepende discussie over de juistheid van de diagnose in Kootwijkerbroek. Uiteindelijk werden ruim 200 bedrijven en 70.000 dieren gedood.
Demissionair staatssecretaris Henk Bleker moet woensdag in de lopende bezwarenprocedure van veehouder Gert Jan Dokter c.s. uit Kootwijkerbroek beslissen of de ruimingen in 2001 nu terecht waren of niet. Donderdag praat de landbouwcommissie van de Tweede Kamer over de kwestie Kootwijkerbroek.